karwno

Nasza wieś

Wieś Karwno należy do gminy Czarna Dąbrówka w powiecie bytowskim województwa pomorskiego. Leży w niezwykle malowniczej okolicy. Od południa i zachodu graniczy z wielkimi lasami pełnymi jagód i grzybów. Na północy rozciągają się bezkresne pola i łąki malowane wszystkimi barwami natury. Niedaleko ( 400 m ) przycupnęło w lesie ciche i bardzo urokliwe jezioro Karwieńskie Małe. Nieco dalej jest czyste, pięknie położone jezioro Karwieńskie Duże, bardzo atrakcyjne dla wędkarzy i amatorów kąpieli. Głęboko wciętą doliną wije się rzeka Łupawa. Płynie, to leniwie, to z dziką furią przebijając się przez polodowcowe moreny stwarzając raj dla kajakarzy lubiących mocne wrażenia.

W naszej wiosce jest kilkanaście gospodarstw, leśniczówka, kościółek, dwa sklepy. Sąsiedzi hodują afrykańskie strusie. U innych jest miód, świeże jajka. Karwno to wieś, która lata "świetności" ma już za sobą. Zlikwidowano PGR ( niestety, bo jako jeden z nielicznych, świetnie prosperujący i dochodowy ), ale mieszkańcy dają sobie jakoś radę. Kończy się tu asfalt, ale nie kończy się świat.

Historia naszego Karwna

Jak podają najstarsze źródła, właścicielem wsi w roku 1523 był Jurgen pirchen tho karuen ( pisownia oryginalna ). Później dobra te przechodziły kolejno w ręce Galbrechtów, Wobesterów oraz rodu von Massow. Ostatnim właścicielem majątku był Werner Gast, zamieszkujący w tutejszym, nieistniejącym już niestety, pałacu. Karwno było wsią gminną, do której należały także Soszyce i Nowe Karwno, leżące na starym szlaku pocztowym z Berlina do Prus, oraz Flisów z młynem wodnym i leśniczówką. Źródła z 1784 r. podają, że na terenie Karwna były trzy folwarki i 13 gospodarstw gburskich. Żyło tu też m.in. czterech zagrodników, kowal i nauczyciel. Łącznie Karwno liczyło 44 ognisk domowych. W latach 1845 do 1887 istniała nad brzegiem Łupawy huta szkła, należąca do majątku Karwno. W zakładzie były czynne dwa piece, w których wytapiano z początku butelki do piwa, a później, dzięki dobrej jakości piasku z dna Łupawy, szkło okienne i dmuchane. Obok huty powstała szlifiernia szkła. W hucie, oprócz innych robotników, pracowało siedmiu wykwalifikowanych dmuchaczy z Czech. Firma w końcu upadła z powodu rosnących kosztów i gorszej koniunktury. Przed 1945 rokiem w Karwnie kwitło dochodowe rolnictwo oraz handel i rzemiosło. Była gorzelnia, gospoda, sklep kolonialny, kowal, szewc i kołodziej. Ludność wsi była zdecydowanie ewangelicka. Funkcjonowała tu także szkoła powszechna.

II Wojna Światowa zakończyła się tragicznie dla mieszkańców Karwna ( niem. Karwen ), podobnie jak dla innych mieszkańców Pomorza i Prus. Sowieckie czołgi wkroczyły tu 9 marca 1945 r. bez napotykania na opór. Rozpoczął się rabunek i terror. W 1946 r. do Karwna przybyli pierwsi polscy osadnicy a dotychczasowi mieszkańcy zostali wysiedleni na teren dzisiejszych Niemiec.

Powyższe dane pochodzą z książki Karla-Heinza Pagela "Der Landkreis Stolp In Pommern".